- ဖႆပစၥယာ၀ါရ

(ဖႆပစၥယာ၀ါရ)

၁၁၈။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ တည္ျမဲဲအယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိ အယူ၌ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း တည္ျမဲဲ၏ဟု ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၁၉။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ အခ်ဳိ႕တည္ျမဲဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဲ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အခ်ဳိ႕တည္ျမဲဲ၏ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဲဟု ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ျပကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၂၀။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ အဆုံးရွိ အဆုံးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏ ျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေလာက၏အဆုံးရွိ အဆုံး မရွိကုိ ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆ ဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၂၁။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ အဆုံးမရွိပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) အဆုံးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ဆုိကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆ ဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၂၂။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ အေၾကာင္းမဲဲ့ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) အတၱကုိလည္းေကာင္း ေလာကကုိလည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲဲ့ျဖစ္၏ဟု ႏွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၂၃။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေရွးအဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေရွးအဖုိ႔ ကုိ စြဲဲမွီ၍ တစ္ဆယ့္ရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိေျပာေဟာ ကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ျဖစ္၏။

၁၂၄။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေသၿပီးေနာက္ အတၱရွိ သညာရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိေသာ အတၱကုိ တစ္ဆယ့္ေျခာက္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၂၅။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေသၿပီးေနာက္သညာမရွိေသာ အတၱကုိ ရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၂၆။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ေသာ အတၱကုိ ရွစ္မ်ဳိးေသာအေၾကာင္း တုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆ ဟူေသာအေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၂၇။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ျပတ္စဲဲအယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိ အယူ၌ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္းပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ခုနစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၂၈။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ငါးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ထုိ (သမဏ ျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

၁၂၉။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေျပာေဟာကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆ ဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ျဖစ္၏။

၁၃၀။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေရွးအဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေရွးအဖုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲမွီ၍
မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ေျပာေဟာကုန္၏။ ထုိ (သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ေ၀ဒနာ) သည္လည္း ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ျဖစ္၏။

------

- ပရိတႆိတ၀ိပၹႏၵိတ၀ါရ

(ပရိတႆိတ၀ိပၹႏၵိတ၀ါရ)

၁၀၅။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ တည္ျမဲဲအယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း တည္ျမဲဲ၏ဟု ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၀၆။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ အခ်ဳိ႕တည္ျမဲဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဲ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အခ်ဳိ႕တည္ျမဲဲ၏ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဲဟု ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ျပကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၀၇။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ အဆုံးရွိ အဆုံးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေလာက၏ အဆုံးရွိ အဆုံး မရွိကုိုေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၀၈။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ အဆုံးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) အဆုံးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုို ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ဆုိကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၀၉။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ အေၾကာင္းမဲဲ့အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲဲ့ ျဖစ္ေပၚ၏ဟု ႏွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၁၀။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေရွ႕အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေရွးအဖုိ႔ကုိ စြဲဲမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ တစ္ဆယ့္ရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ေျပာေဟာကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၁၁။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိေသာ အတၱကုိ တစ္ဆယ့္ေျခာက္္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၁၂။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေသၿပီးေနာက္သညာမရွိေသာ အတၱကုိ ရွစ္္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၁၃။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ေသာ အတၱကုိ ရွစ္္မ်ဳိးေသာအေၾကာင္း တုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၁၄။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ျပတ္စဲဲအယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိ အယူ၌ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္းပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ခုနစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၁၅။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ အယူရွိကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ထင္ရွားရွိေသာသတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ငါးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏ ျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၁၆။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေျပာေဟာကုန္၏။ ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

၁၁၇။ ရဟန္းတုိ႔ ထုိသူတုိ႔တြင္ ေရွးအဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ အၾကင္သမဏျဗာဟၼဏ တုိ႔သည္ (မိမိအယူ၌ ႏွစ္ၿခိဳက္၀မ္းသာေသာ အၾကင္ေ၀ဒနာျဖင့္ ခံစားကုန္လ်က္) ေရွးအဖုိ႔ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲမွီ၍မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ေျပာေဟာကုန္၏။ထုိ (ေ၀ဒနာ) သည္လည္း (အမွန္ကုိ) မသိကုန္ေသာ (အမွန္ကုိ) မျမင္ကုန္ေသာ တဏွာပူးကပ္ ကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏ ျဗာဟၼဏတုိ႔၏ ခံစားျခင္းျဖစ္၍ ေတာင့္တျခင္းျဖင့္ တုန္လႈပ္သည္သာတည္း။

------

- ဒိ႒ဓမၼနိဗၺာန၀ါဒ

ဒိ႒ဓမၼနိဗၺာန၀ါဒ
မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္အယူ ငါးမ်ဳိး
 

၉၃။ ရဟန္းတုိ႔ မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏ တုိ႔သည္ရွိကုန္၏၊ (ထုိသူတုိ႔သည္) ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံးမ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ငါးမ်ဳိး
ေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ အယူရွိကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိအေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲဲမွီ၍ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိငါးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္သနည္း -

၉၄။ ရဟန္းတုိ႔ ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္းဤသုိ႔ ဆုိေလ့ရွိ၏၊ ဤသုိ႔ ယူေလ့ရွိ၏ -
 ''အခ်င္း ဤအတၱသည္ ကာမဂုဏ္ငါးပါးတုိ႔ျဖင့္ ကုံလုံ ျပည့္စုံစြာ ေပ်ာ္ရႊင္စံစားရ၏၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ဤအတၱသည္ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္သုိ႔ ေရာက္၏''ဟု ဆုိေလ့ရွိ၏၊ ယူေလ့ရွိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ျပကုန္၏။ (၁-၄၀-၅၈)

၉၅။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ဤမွ်ျဖင့္ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္သုိ႔ မေရာက္ေသး၊ အဘယ္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ အခ်င္းကာမဂုဏ္တုိ႔သည္ မျမဲဲကုန္၊ ဆင္းရဲဲကုန္၏၊ ေဖာက္ျပန္ ေျပာင္းလဲဲျခင္း သေဘာရွိကုန္၏၊ ထုိ (ကာမဂုဏ္) တုိ႔၏ ေဖာက္ျပန္ ေျပာင္းလဲဲျခင္းေၾကာင့္ ပူေဆြးျခင္း ငုိေၾကြးျခင္း ဆင္းရဲဲျခင္း ႏွလုံးမသာယာျခင္း ျပင္းစြာ ပူပန္ျခင္း ျဖစ္ကုန္၏၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ ကာမဂုဏ္တုိ႔မွ ကင္းဆိတ္၍သာလွ်င္ အကုသုိလ္တရားတုိ႔မွ ကင္းဆိတ္၍သာလွ်င္ ၾကံစည္ျခင္း (၀ိတက္) ႏွင့္ တကြျဖစ္ေသာသုံးသပ္ဆင္ျခင္ျခင္း (၀ိစာရ) ႏွင့္ တကြျဖစ္ေသာ (နီ၀ရဏ) ကင္းဆိတ္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ေသာႏွစ္သိမ့္ျခင္း (ပီတိ) ခ်မ္းသာျခင္း (သုခ) ရွိေသာ ပဌမစ်ာန္သုိ႔ ေရာက္၍ ေန၏၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ဤအတၱသည္ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္သုိ႔ ေရာက္၏''ဟု ဆုိ၏၊
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ျပကုန္၏။ (၂-၄၁-၅၉)

၉၆။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ဤမွ်ျဖင့္ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္သုိ႔ မေရာက္ေသး၊ အဘယ္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ ထုိ (ပဌမစ်ာန္) ၌ ၾကံစည္ျခင္း (၀ိတက္) သုံးသပ္ဆင္ျခင္ျခင္း (၀ိစာရ) ရွိေသာေၾကာင့္ ထုိ (စ်ာန္) ကုိၾကမ္းတမ္း၏ဟု ဆုိအပ္၏၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ ၀ိတက္ ၀ိစာရၿငိမ္းျခင္းေၾကာင့္ မိမိကုိယ္၌ စိတ္ကုိၾကည္လင္ေစတတ္ေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္း (သမာဓိ) ကုိ ပြါးေစတတ္ေသာ ၾကံစည္ျခင္း (၀ိတက္) မရွိေသာ သုံးသပ္ဆင္ျခင္ျခင္း (၀ိစာရ) မရွိေသာ တည္ၾကည္ျခင္း (သမာဓိ) ေၾကာင့္ ျဖစ္ ေသာ ႏွစ္သိမ့္ျခင္း (ပီတိ) ခ်မ္းသာျခင္း (သုခ) ရွိေသာ ဒုတိယစ်ာန္သုိ႔ ေရာက္၍ ေန၏၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ ဤအတၱသည္အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္သုိ႔ ေရာက္၏''ဟု ဆုိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ျပကုန္၏။ (၃-၄၂-၆၀)

၉၇။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ဤမွ်ျဖင့္ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္သုိ႔ မေရာက္ေသး၊ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ ထုိ (ဒုတိယစ်ာန္) ၌ ႏွစ္သိမ့္ျခင္း (ပီတိ) ဟူေသာ စိတ္တက္ၾကြးျခင္းရွိေသာေၾကာင့္ ထုိ (စ်ာန္) ကုိ ၾကမ္းတမ္း၏ဟု ဆုိအပ္၏၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ ႏွစ္သိမ့္ျခင္း (ပီတိ) ကုိလည္း မတပ္မက္ျခင္းေၾကာင့္သတိသမၸဇဥ္ႏွွင့္ ျပည့္စုံသည္ျဖစ္၍ လ်စ္လ်ဴ႐ႈလ်က္ ေန၏၊ ခ်မ္းသာ (သုခ) ကုိလည္း ကုိယ္ျဖင့္ ခံစား၏၊ အၾကင္ (တတိယစ်ာန္) ေၾကာင့္ ထုိသူကုိ 'လ်စ္လ်ဴ႐ႈသူ သတိရွိသူ ခ်မ္းသာစြာ ေနေလ့ ရွိသူ'ဟုအရိယာ (ပုဂၢိဳလ္) တုိ႔သည္ ေျပာၾကားကုန္၏၊ ထုိတတိယစ်ာန္သုိ႔ (ဤအတၱသည္) ေရာက္၍ ေန၏၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ ဤအတၱသည္ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္သုိ႔ ေရာက္၏''ဟု ဆုိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ျပကုန္၏။ (၄-၄၃-၆၁)

၉၈။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ဤမွ်ျဖင့္ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္သုိ႔ မေရာက္ေသး၊ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ ထုိ (တတိယစ်ာန္) ၌ ခ်မ္းသာဟု စိတ္၏ ႏွလုံးသြင္းျခင္း ရွိေသာေၾကာင့္ ထုိ (စ်ာန္) ကုိ ၾကမ္းတမ္း၏ဟုဆုိအပ္၏၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ ခ်မ္းသာဆင္းရဲဲကုိ ပယ္ျခင္းေၾကာင့္လည္းေကာင္း၊ ေရွးဦးကပင္ လွ်င္၀မ္းေျမာက္ျခင္း ႏွလုံးမသာျခင္းတုိ႔၏ ခ်ဳပ္ႏွင့္ျခင္းေၾကာင့္လည္းေကာင္း ဆင္းရဲဲခ်မ္းသာ မရွိေသာလ်စ္လ်ဴ႐ႈမႈေၾကာင့္ ျဖစ္သည့္ သတိ၏ စင္ၾကယ္ျခင္းရွိေသာ စတုတၳစ်ာန္သုိ႔ ေရာက္၍ ေန၏၊ အခ်င္းဤမွ်ျဖင့္ ဤအတၱသည္ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္သုိ႔ ေရာက္၏''ဟု ဆုိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ျပကုန္၏။ (၅-၄၄-၆၂)

၉၉။ ရဟန္းတုိ႔ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ အယူရွိကုန္ေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ဤငါးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ ရဟန္းတုိ႔ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္အယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလုံးတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ အျမတ္ဆုံး မ်က္ေမွာက္ (ေလာကီ) နိဗၺာန္ကုိ ျပၾကလွ်င္ ဤငါးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (ငါးမ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ျပကုန္၏။ ဤ (ငါးမ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာ အေၾကာင္းမရွိ။ပ။ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာ ဂုဏ္ကုိ မွန္စြာ ေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲဲကုန္ေသာ ။ပ။ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

၁၀၀။ ရဟန္းတုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ေနာက္အဖုိ႔ကုိစဲဲြမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ဤေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိးေသာအေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ေျပာေဟာကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလုံးတုိ႔သည္ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စဲဲြမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ေျပာေဟာၾကလွ်င္ ဤေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (ေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ေျပာေဟာကုန္၏၊ ဤ (ေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာ အေၾကာင္းမရွိ။ပ။ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာ ဂုဏ္ကုိ မွန္စြာ ေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲဲကုန္ေသာ ။ပ။ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

၁၀၁။ ရဟန္းတုိ႔ ေရွးအဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ သမဏျဗဟၼဏတုိ႔သည္ေရွးအဖုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စဲဲြမွီ၍ ဤေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ မ်ားျပားေသာမိစၦာအယူျပစကား တုိ႔ကုိ ေျပာေဟာကုန္၏။

၁၀၂။ ရဟန္းတုိ႔ ေရွးအဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲဲယူကုန္ေသာ သမဏျဗဟၼဏအားလုံးတုိ႔သည္ ေရွးအဖုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စဲဲြမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ေျပာေဟာၾကလွ်င္ ဤေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (ေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာအေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ေျပာေဟာၾကကုန္၏၊ ဤ (ေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာအေၾကာင္းမရွိ။

၁၀၃။ ရဟန္းတုိ႔ ''ဤေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိး၁ေသာ အယူတုိ႔သည္ ဤသုိ႔ စြဲဲယူထားလွ်င္ ဤသုိ႔မွားယြင္းစြာ သုံးသပ္ထားလွ်င္ ဤသုိ႔ လားရာရွိကုန္၏၊ ဤသုိ႔ တမလြန္ရွိကုန္၏''ဟု ျမတ္စြာဘုရားသည္ ဤေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိးေသာ အယူကုိ သိေတာ္မူ၏။
ျမတ္စြာဘုရားသည္ ထုိ (ေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိးေသာအယူ) ကုိလည္း သိေတာ္မူ၏။ ထုိ႔ထက္ အထူး သျဖင့္လြန္ျမတ္ေသာ တရားကုိလည္း သိေတာ္မူ၏၊ ထုိ (အထူးသျဖင့္ လြန္ျမတ္ေသာတရား) ကုိ သိေတာ္မူေသာ္လည္း မွားယြင္းစြာ မသုံးသပ္၊ မွားယြင္းစြာ မသုံးသပ္ေသာေၾကာင့္ ထုိ (ျမတ္စြာဘုရား) သည္ကုိယ္ေတာ္တုိင္သာလွ်င္ (နိဗၺာန္ကုိ) သိေတာ္မူ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ ေ၀ဒနာတုိ႔၏ ျဖစ္ေၾကာင္းကုိလည္းေကာင္း၊ ခ်ဳပ္ေၾကာင္းကုိလည္းေကာင္း၊ သာယာဖြယ္ကုိလည္းေကာင္း၊ အျပစ္ကုိလည္းေကာင္း၊ ေ၀ဒနာတုိ႔မွ ထြက္ေျမာက္ရာကုိလည္းေကာင္းဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း သိေတာ္မူသျဖင့္ (တစ္စုံတစ္ရာ) မစြဲဲလမ္းမူ၍ လြတ္ေျမာက္ေတာ္မူ၏။

၁၀၄။ ရဟန္းတုိ႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ကုိ ကုိယ္ေတာ္တုိင္ ထူးေသာ ဉာဏ္ျဖင့္မ်က္ေမွာက္ျပဳ၍ ေဟာေတာ္မူ၏၊ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာ ဂုဏ္ကုိ မွန္စြာေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲဲကုန္ေသာ ျမင္ႏုိင္ခဲဲကုန္ေသာ သိႏုိင္ခဲဲကုန္ေသာ ၿငိမ္သက္ကုန္ေသာ မြန္ျမတ္ကုန္ေသာ ၾကံစည္ျခင္းျဖင့္ မေရာက္ႏုိင္ကုန္ေသာ သိမ္ေမြ႕ကုန္ေသာ ပညာရွိတုိ႔သာ သိႏုိင္ကုန္ေသာ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

------

၁။ မိစၦာအယူေျခာက္ဆယ့္ႏွစ္မ်ဳိးကား ပုဗၺႏၲကပၸိက တစ္ဆယ့္ရွစ္, အပရႏၲကပၸိက ေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိးတည္း။

- ဥေစၦဒ၀ါဒ

ဥေစၦဒ၀ါဒ
ျပတ္စဲဲအယူ ခုနစ္မ်ဳိး
 

၈၄။ ရဟန္းတုိ႔ ျပတ္စဲဲအယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသ သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ (ထုိသူတုိ႔သည္) ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ခုနစ္မ်ဳိးေသာအေၾကာင္း တုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
ျပတ္စဲဲအယူရွိကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိစြဲဲမွီ၍ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ခုနစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္သနည္း -

၈၅။ ရဟန္းတုိ႔ ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္းဤသုိ႔ ဆုိေလ့ရွိ၏၊ ဤသုိ႔ ယူေလ့ရွိ၏ -
 ''အခ်င္း ဤအတၱသည္ ႐ုပ္ရွိ၏၊ မဟာဘုတ္ေလးပါး အစုအေ၀းျဖစ္၏၊ မိဘတုိ႔မွ ေပါက္ဖြား၏၊ ကုိယ္ေကာင္ ပ်က္စီးလွ်င္ ျပတ္စဲဲ၏၊ ပ်က္စီး၏၊ ေသၿပီးသည္မွ ေနာက္၌ မရွိ၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ ဤအတၱသည္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲ၏''ဟု ဆုိေလ့ရွိ၏၊ ယူေလ့ရွိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္းေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ျပကုန္၏။ (၁-၃၃-၅၁)

၈၆။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ဤမွ်ျဖင့္ လုံး၀ျပတ္စဲဲသည္ မဟုတ္ေသး၊ ကာမာ၀စရနတ္ျပည္၌ျဖစ္ေသာ အစာအာဟာရ စားေသာက္ေသာ ႐ုပ္ရွိေသာ အျခားအတၱသည္ ရွိေသး၏၊ ထုိအတၱကုိ သင္ မသိ၊ (သင္) မျမင္၊ ထုိအတၱကုိ ငါ သိ၏၊ (ငါ) ျမင္၏၊ အခ်င္း ထုိအတၱသည္ ကုိယ္ေကာင္ ပ်က္စီးလွ်င္ ျပတ္စဲဲ၏၊ ပ်က္စီး၏၊ ေသၿပီးသည္မွ ေနာက္၌ မရွိ၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ ဤအတၱသည္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲ၏''ဟု ဆုိ၏၊
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ျပကုန္၏။ (၂-၃၄-၅၂)

၈၇။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ဤမွ်ျဖင့္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲသည္ မဟုတ္ေသး၊ ျဗဟၼာ့ျပည္၌ ျဖစ္ေသာ အဂၤါႀကီးငယ္ အလုံးစုံရွိေသာ ဣေႁႏၵမခ်ဳိ႕တဲဲ့ေသာ စ်ာန္စိတ္ေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ ႐ုပ္ရွိေသာ အျခားအတၱသည္ ရွိေသး၏၊ ထုိအတၱကုိ သင္မသိ၊ (သင္) မျမင္၊ ထုိအတၱကုိ ငါ သိ၏၊ (ငါ) ျမင္၏၊ အခ်င္း ထုိအတၱသည္ ကုိယ္ေကာင္ပ်က္စီးလွ်င္ ျပတ္စဲဲ၏၊ ပ်က္စီး၏၊ ေသၿပီးသည္မွ ေနာက္၌ မရွိ၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ ဤအတၱသည္ လုံး၀ျပတ္စဲဲ၏''ဟု ဆုိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ျပကုန္၏။ (၃-၃၅-၅၃)

၈၈။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ ဤမွ်ျဖင့္လုံး၀ ျပတ္စဲဲသည္ မဟုတ္ေသး၊ ႐ူပသညာ၁ တုိ႔ကုိ လုံး၀ လြန္ေျမာက္၍ ပဋိဃသညာ၂ တုိ႔့လုံး၀ခ်ဳပ္သည့္ျပင္ နာနတၱသညာ၃ တုိ႔ကုိ လုံး၀ ႏွလုံးမသြင္းမူ၍ 'ေကာင္းကင္သည္ အဆုံးမရွိ}ဟု (ႏွလုံးသြင္းလ်က္) အာကာသာနဉၥာယတန ျဗဟၼာ့ဘုံသုိ႔ ေရာက္ေသာ အျခား အတၱသည္ ရွိေသး၏၊ ထုိအတၱကုိ သင္ မသိ၊ (သင္) မျမင္၊ ထုိ အတၱကုိ ငါသိ၏၊ (ငါ) ျမင္၏၊ အခ်င္း ထုိအတၱသည္ကုိယ္ေကာင္ ပ်က္စီးလွ်င္ ျပတ္စဲဲ၏၊ ပ်က္စီး၏၊ ေသၿပီးသည္မွ ေနာက္၌ မရွိ၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ဤအတၱသည္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲ၏''ဟု ဆုိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ျပကုန္၏။ (၄-၃၆-၅၄)

၈၉။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ဤမွ်ျဖင့္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲသည္ မဟုတ္ေသး၊ အာကာသာနဉၥာယတနစ်ာန္ကုိ လုံး၀ လြန္ေျမာက္၍ '၀ိညာဥ္သည္ အဆုံးမရွိ}ဟု (ႏွလုံးသြင္းလ်က္) ၀ိညာဏဉၥာယတနျဗဟၼာ့ဘုံသုိ႔ ေရာက္ေသာ အျခားအတၱသည္ ရွိေသး၏၊ ထုိအတၱကုိ သင္ မသိ၊ (သင္) မျမင္၊ ထုိအတၱကုိ ငါ သိ၏၊ (ငါ) ျမင္၏၊ အခ်င္း ထုိအတၱသည္ ကုိယ္ေကာင္ ပ်က္စီးလွ်င္ ျပတ္စဲဲ၏၊ ပ်က္စီး၏၊ ေသၿပီးသည္မွ ေနာက္၌ မရွိ၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ ဤအတၱသည္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲ၏''ဟု ဆုိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ျပကုန္၏။ (၅-၃၇-၅၅)

၉၀။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ဤမွ်ျဖင့္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲသည္ မဟုတ္ေသး၊ အခ်င္း ၀ိညာဏဉၥာယတနစ်ာန္ကုိ လုံး၀ လြန္ေျမာက္၍ 'တစ္စုံတစ္ခုမွ် မရွိ'ဟု (ႏွလုံးသြင္းလ်က္) အာကိဉၥညာယတနျဗဟၼာ့ဘုံသုိ႔ ေရာက္ေသာ အျခား အတၱသည္ရွိေသး၏၊ ထုိအတၱကုိ သင္ မသိ၊ (သင္) မျမင ္၊ ထုိအတၱကုိ ငါ သိ၏၊ (ငါ) ျမင္၏၊ အခ်င္းထုိအတၱသည္ ကုိယ္ေကာင္ ပ်က္စီးလွ်င္ ျပတ္စဲဲ၏၊ ပ်က္စီး၏၊ ေသၿပီးသည္မွ ေနာက္၌ မရွိ၊ အခ်င္းဤမွ်ျဖင့္ ဤအတၱသည္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲ၏''ဟု ဆုိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္းေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ျပကုန္၏။ (၆-၃၈-၅၆)

၉၁။ ထုိသူကုိ အျခားသူက ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အခ်င္း သင္ဆုိေသာ ဤအတၱသည္ ရွိသည္သာတည္း၊ မရွိဟု ငါမဆုိ၊ အခ်င္း ဤအတၱသည္ဤမွ်ျဖင့္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲသည္ မဟုတ္ေသး၊ အာကိဉၥညာယတနစ်ာန္ကုိ လုံး၀ လြန္ေျမာက္၍ 'ဤ၀ိညာဥ္သည္ ၿငိမ္သက္၏၊ ဤ၀ိညာဥ္သည္ မြန္ျမတ္၏'ဟု (ႏွလုံးသြင္းလ်က္) ေန၀သညာနာသညာယတနျဗဟၼာ့ဘုံသုိ႔ ေရာက္ေသာ အျခားအတၱသည္ ရွိေသး၏၊ ထုိအတၱကုိ သင္ မသိ၊ (သင္) မျမင္၊ ထုိ အတၱကုိ ငါ သိ၏၊ (ငါ) ျမင္၏၊ အခ်င္း ထုိအတၱသည္ ကုိယ္ေကာင္ ပ်က္စီးလွ်င္ ျပတ္စဲဲ၏၊ ပ်က္စီး၏၊ ေသၿပီးသည္မွ ေနာက္၌ မရွိ၊ အခ်င္း ဤမွ်ျဖင့္ ဤအတၱသည္ လုံး၀ ျပတ္စဲဲ၏''ဟု ဆုိ၏။
ဤသုိ႔လွ်င္ အခ်ဳိ႕ေသာ သူတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ျပကုန္၏။ (၇-၃၉-၅၇)

၉၂။ ရဟန္းတုိ႔ ျပတ္စဲဲအယူရွိကုန္ေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ဤခုနစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ ျပတ္စဲဲအယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလုံးတုိ႔သည္ ထင္ရွားရွိေသာ သတၱ၀ါ၏ျပတ္စဲဲျခင္း ပ်က္စီးျခင္း ေပ်ာက္ကင္းျခင္းကုိ ျပၾကလွ်င္ ဤခုနစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္း ေကာင္း၊ ဤ (ခုနစ္မ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ျပကုန္၏၊ ဤ (ခုနစ္မ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာ အေၾကာင္း မရွိ။ပ။ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာဂုဏ္ကုိ မွန္စြာ ေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲဲကုန္ေသာ ။ပ။ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

------

၁။ ႐ူပသညာ=႐ူပစ်ာန္၌ျဖစ္ေသာသညာ။
၂။ ပဋိဃသညာ= စကၡဳစေသာ၀တၳဳ႐ုပ္ငါးပါး၌ ႐ူပါ႐ုံစေသာအာ႐ုံငါးပါးတုိ႔ ထိခုိက္ေသာအခါ ျဖစ္ေပၚေသာ ပÍၥ၀ိညာဥ္သညာ။
၃။ နာနတၱသညာ= ပဋိဃသညာမွတစ္ပါးေသာ အမ်ဳိးမ်ဳိးေသာ ကာမာ၀စရသညာ၊

- ဥဒၶမာဃာတနိက ေန၀သညီ နာသညီ၀ါဒ

ဥဒၶမာဃာတနိက ေန၀သညီ နာသညီ၀ါဒ
ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ အယူရွစ္မ်ဳိး
 

၈၁။ ရဟန္းတုိ႔ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ (ထုိသူတုိ႔သည္) ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိ လည္းမဟုတ္ေသာ အတၱကုိ ရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ အယူရွိကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲဲမွီ၍ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ေသာ အတၱကုိ ရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္သနည္း -

၈၂။ အတၱသည္ ႐ုပ္ရွိ၏၊ ေသၿပီးေနာက္ ပ်က္စီးျခင္း မရွိ၊ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္း မဟုတ္ဟုျပကုန္၏။
အတၱသည္ ႐ုပ္မရွိ။
အတၱသည္ ႐ုပ္ရွိလည္းဟုတ္၏၊ ႐ုပ္မရွိလည္းဟုတ္၏။
အတၱသည္ ႐ုပ္ရွိလည္း မဟုတ္၊ ႐ုပ္မရွိလည္း မဟုတ္။
အတၱသည္ အဆုံးရွိ၏။
အတၱသည္ အဆုံးမရွိ။
အတၱသည္ အဆုံးရွိလည္းဟုတ္၏၊ အဆုံးမရွိလည္းဟုတ္၏။
အတၱသည္ အဆုံးရွိလည္း မဟုတ္၊ အဆုံးမရွိလည္း မဟုတ္၊ ေသၿပီးေနာက္ ပ်က္စီးျခင္း မရွိ၊ သညာရွိလည္း မဟုတ္၊ မရွိလည္း မဟုတ္ဟု ျပကုန္၏။ (ဂ-၃၂-၅၀)

၈၃။ ရဟန္းတုိ႔ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္အယူရွိကုန္ေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ေသာ အတၱကုိ ဤ ရွစ္မ်ဳိးေသာအေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ အယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလုံးတုိ႔သည္ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိလည္းမဟုတ္ မရွိလည္းမဟုတ္ေသာ အတၱကုိ ျပၾကလွ်င္ ဤရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (ရွစ္မ်ိဳး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ျပကုန္၏၊ ဤ (ရွစ္မ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာ အေၾကာင္းမရွိ။ပ။ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာ ဂုဏ္ကုိ မွန္စြာ ေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲဲကုန္ေသာ ။ပ။ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

------

- ဥဒၶမာဃာတနိက အသညီ၀ါဒ

ဥဒၶမာဃာတနိက အသညီ၀ါဒ
ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိအယူ ရွစ္မ်ဳိး
 

၇၈။ ရဟန္းတုိ႔ ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိအယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ရွိကုန္၏။ (ထုိသူတုိ႔သည္) ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိေသာ အတၱကုိ ရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ျပကုန္၏။
ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိအယူရွိကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိေသာ အတၱကုိ ရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္သနည္း -

၇၉။ အတၱသည္ ႐ုပ္ရွိ၏၊ ေသၿပီးေနာက္ ပ်က္စီးျခင္းမရွိ၊ သညာမရွိဟု ျပကုန္၏။
အတၱသည္ ႐ုပ္မရွိ၊ ေသၿပီးေနာက္ ပ်က္စီးျခင္းမရွိ၊ သညာမရွိဟု ျပကုန္၏။
အတၱသည္ ႐ုပ္ရွိလည္းဟုတ္၏၊ ႐ုပ္မရွိလည္းဟုတ္၏။ပ။
အတၱသည္ ႐ုပ္ရွိလည္း မဟုတ္၊ ႐ုပ္မရွိလည္း မဟုတ္။ အတၱသည္ အဆံုးရွိ၏။
အတၱသည္ အဆံုးမရွိ။
အတၱသည္ အဆံုးရွိလည္းဟုတ္၏၊ အဆံုးမရွိလည္းဟုတ္၏။
အတၱသည္ အဆံုးရွိလည္း မဟုတ္၊ အဆံုးမရွိလည္း မဟုတ္၊ ေသၿပီးေနာက္ ပ်က္စီးျခင္း မရွိ၊ သညာမရွိ၏ဟု ျပကုန္၏။ (၈-၂၄-၄၂)

၈၀။ ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိအယူရွိကုန္ေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိေသာ အတၱကုိ ဤရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ ေသၿပီးေနာက္ သညာမရွိအယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလံုးတုိ႔သည္ ေသၿပီး ေနာက္သညာမရွိေသာ အတၱကုိ ျပၾကလွ်င္ ဤရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (ရွစ္မ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ျပကုန္၏။ ဤ (ရွစ္မ်ဳိး) တုိ႔မွတစ္ပါးေသာ အေၾကာင္းမရွိ။ပ။ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာ ဂုဏ္ကုိ မွန္စြာ ေျပာလိုၾကလွ်င္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲကုန္ေသာ ။ပ။ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

- အပရႏၲာႏုဒိ႒ိ ေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိး၊ ဥဒၶမာဃာတနိက သညီ၀ါဒ

(အပရႏၲာႏုဒိ႒ိ ေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိး)

၇၄။ ရဟန္းတုိ႔ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲယူကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ (ထုိသူတုိ႔သည္) ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ေျပာေဟာကုန္၏၊ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္သနည္း၊ ေနာက္အဖုိ႔ကုိစဲြယူကုန္ သနည္း၊ ေနာက္အဖုိ႔ကုိ စြဲမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ေလးဆယ့္ေလးမ်ဳိး ေသာအေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ေျပာေဟာကုန္သနည္း။

 

 

ဥဒၶမာဃာတနိက သညီ၀ါဒ
ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိအယူ တစ္ဆယ့္ေျခာက္မ်ဳိး
 

၇၅။ ရဟန္းတုိ႔ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိအယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ရွိကုန္၏၊ (ထုိသူတုိ႔သည္) ေသၿပီးသည့္ေနာက္ သညာရွိေသာ အတၱကုိ တစ္ဆယ့္ေျခာက္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏၊ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိအယူရွိကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကို စြဲမွီ၍ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိေသာ အတၱကုိတစ္ဆယ့္ေျခာက္မ်ဳိး ေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္သနည္း -

၇၆။ အတၱသည္ ႐ုပ္ရွိ၏၊ ေသၿပီးေနာက္ ပ်က္စီးျခင္းမရွိ၊ သညာရွိ၏ဟု ျပကုန္၏။
အတၱသည္ ႐ုပ္မရွိ၊ ေသၿပီးေနာက္ ပ်က္စီးျခင္းမရွိ၊ သညာရွိ၏ဟု ျပကုန္၏။
အတၱသည္ ႐ုပ္ရွိလည္းဟုတ္၏၊ ႐ုပ္မရွိလည္းဟုတ္၏။ပ။
အတၱသည္ ႐ုပ္ရွိလည္း မဟုတ္၊ ႐ုပ္မရွိလည္း မဟုတ္။
အတၱသည္ အဆံုးရွိ၏။
အတၱသည္ အဆံုးမရွိ။
အတၱသည္ အဆံုးရွိလည္းဟုတ္၏၊ အဆံုးမရွိလည္းဟုတ္၏၊
အတၱသည္ အဆံုးရွိလည္း မဟုတ္၊ အဆံုးမရွိလည္း မဟုတ္။
အတၱသည္ တစ္မ်ဳိးတည္းေသာ သညာရွိ၏။
အတၱသည္ အမ်ဳိးမ်ဳိးေသာ သညာရွိ၏။
အတၱသည္ ေသးငယ္ေသာ သညာရွိ၏။
အတၱသည္ ႀကီးက်ယ္ေသာ သညာရွိ၏။
အတၱသည္ စင္စစ္ ခ်မ္းသာခ်ည္းရွိ၏။
အတၱသည္ စင္စစ္ ဆင္းရဲခ်ည္းရွိ၏။
အတၱသည္ ခ်မ္းသာဆင္းရဲရွိ၏။
အတၱသည္ ခ်မ္းသာဆင္းရဲ မရွိ၊ ေသၿပီးေနာက္ ပ်က္စီးျခင္း မရွိ၊ သညာရွိ၏ဟု ျပကုန္၏။ (၁၆-၃၄)

၇၇။ ရဟန္းတုိ႔ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိအယူရွိကုန္ေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ေသၿပီးေနာက္သညာရွိေသာ အတၱကုိ ဤတစ္ဆယ့္ေျခာက္မ်ဳိး ေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ ေသၿပီးေနာက္ သညာရွိအယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလံုးတုိ႔သည္ ေသၿပီးေနာက္သညာရွိေသာ အတၱကုိျပၾကလွ်င္ ဤတစ္ဆယ့္ေျခာက္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (တစ္ဆယ့္ေျခာက္မ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ျပကုန္၏။ဤ (တစ္ဆယ့္ေျခာက္မ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာ အေၾကာင္းမရွိ။ပ။ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာဂုဏ္ကုိ မွန္စြာေျပာလိုၾကလွ်င္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲကုန္ေသာ ။ပ။ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

 

ဒုတိယဘာဏ၀ါရ ၿပီး၏။

- အဓိစၥသမုပၸႏၷ ဒုတိယ၀ါဒ

(အဓိစၥသမုပၸႏၷ ဒုတိယ၀ါဒ)

၆၉။ ဒုတိယ၀ါဒ၌ကား အေၾကာင္းမဲ့ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိအေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲ့ျဖစ္ေပၚ၏ဟု ျပကုန္သနည္း -
ရဟန္းတုိ႔ ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္းၾကံစည္ေလ့ရွိ၏၊ စူးစမ္းေလ့ရွိ၏၊ ထုိသူသည္ အမ်ဳိးမ်ဳိးၾကံစည္၍ စူးစမ္း ဆင္ျခင္၍ မိမိ၏ထင္ျမင္ခ်က္ကုိဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အတၱသည္လည္းေကာင္း၊ ေလာကသည္လည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲ့ ျဖစ္၏''ဟု ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား ဒုတိယ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍အေၾကာင္းမဲ့ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏ ျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲ့ ျဖစ္ေပၚ၏ဟု ျပကုန္၏။ (၂-၁၈)

၇၀။ ရဟန္းတုိ႔ အေၾကာင္းမဲ့ အယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲ့ ျဖစ္ေပၚကုန္၏ဟု ဤ ႏွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ အေၾကာင္းမဲ့ အယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလံုးတုိ႔သည္ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲ့ ျဖစ္ေပၚ၏ဟု ဤ ႏွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (ႏွစ္မ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ျပကုန္၏၊ ဤ (ႏွစ္မ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာ အေၾကာင္းမရွိ။ပ။၁ ျမတ္စြာဘုရား၏ ဟုတ္မွန္ေသာ ဂုဏ္ကုိ မွန္စြာေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္တရားတုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲကုန္ေသာ ။ပ။၂ ထုိတရားတုိ႔သည္ဤသည္တုိ႔ ပင္တည္း။

၇၁။ ရဟန္းတုိ႔ ေရွးအဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ကုိ စြဲယူကုန္ေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ေရွးအဖုိ႔ကုိ စြဲမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ဤတစ္ဆယ့္ရွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္း တုိ႔ျဖင့္ေျပာေဟာကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ ေရွးအဖုိ႔ကုိ ၾကံဆကုန္ေသာ ေရွးအဖုိ႔ကုိ စြဲယူကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလံုးတုိ႔သည့္ေရွးအဖုိ႔ကုိ စြဲမွီ၍ မ်ားျပားေသာ မိစၦာအယူျပစကားတုိ႔ကုိ ေဟာေျပာၾကလွ်င္ ဤတစ္ဆယ့္ရွစ္မ်ဳိး ေသာအေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (တစ္ဆယ့္ရွစ္မ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာအေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ေျပာေဟာကုန္၏။ ဤ (တစ္ဆယ့္ရွစ္မ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာ အေၾကာင္းမရွိ။

၇၂။ ရဟန္းတုိ႔ ''ဤအယူတုိ႔သည္ ဤသုိ႔ စြဲယူထားလွ်င္ ဤသုိ႔ မွားယြင္းစြာ သံုးသပ္ထားလွ်င္ဤသုိ႔ လားရာရွိကုန္၏၊ ဤသုိ႔ တမလြန္ရွိကုန္၏''ဟု ျမတ္စြာဘုရားသည္ ထုိ (တစ္ဆယ့္ရွစ္မ်ဳိးေသာအယူ) ကုိ သိေတာ္မူ၏။
ျမတ္စြာဘုရားသည္ ထုိ (တစ္ဆယ့္ရွစ္မ်ဳိးေသာ အယူ) ကုိလည္း သိေတာ္မူ၏။ ထုိ႔ထက္ အထူး သျဖင့္လြန္ျမတ္ေသာ တရားကုိလည္း သိေတာ္မူ၏၊ ထုိ (အထူးသျဖင့္ လြန္ျမတ္ေသာတရား) ကုိ သိေတာ္မူေသာ္လည္း မွားယြင္းစြာ မသံုးသပ္၊ မွားယြင္းစြာ မသံုးသပ္ေသာေၾကာင့္ ထုိ (ျမတ္စြာဘုရားသည္) ကုိယ္ေတာ္တုိင္သာလွ်င္ နိဗၺာန္ကုိ သိေတာ္မူ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ ေ၀ဒနာတုိ႔၏ ျဖစ္ေၾကာင္းကိုလည္းေကာင္း၊ ခ်ဳပ္ေၾကာင္းကုိလည္းေကာင္း၊ သာယာဖြယ္ကုိလည္းေကာင္း၊ အျပစ္ကုိလည္းေကာင္း၊ ေ၀ဒနာတုိ႔မွ ထြက္ေျမာက္ရာကုိလည္းေကာင္းဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း သိေတာ္မူသျဖင့္ (တစ္စံုတစ္ရာ) မစြဲလမ္းမူ၍ လြတ္ေျမာက္ေတာ္မူ၏။

၇၃။ ရဟန္းတုိ႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ကုိ ကုိယ္ေတာ္တုိင္ ထူးေသာ ဉာဏ္ျဖင့္မ်က္ေမွာက္ျပဳ၍ ေဟာေတာ္မူ၏၊ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာဂုဏ္ကုိ မွန္စြာ ေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲကုန္ေသာ ျမင္ႏုိင္ခဲကုန္ေသာ သိႏုိင္ခဲကုန္ေသာ ၿငိမ္သက္ကုန္ေသာ မြန္ျမတ္ကုန္ေသာ ၾကံစည္ျခင္းျဖင့္ မေရာက္ႏိုင္ကုန္ေသာ သိမ္ေမြ႕ကုန္ေသာ ပညာရွိတုိ႔သာ သိႏုိင္ကုန္ေသာ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

------

၁။ ပ -အပုိဒ္ ၆၀ ျပန္ၾကည့္ပါ။
၂။ ပ -အပုိဒ္ ၆၀ ျပန္ၾကည့္ပါ။

- အဓိစၥသမုပၸႏၷ ပဌမ၀ါဒ

အဓိစၥသမုပၸႏၷ၀ါဒ
အေၾကာင္းမဲ့အယူႏွစ္မ်ဳိး

၆၇။ ရဟန္းတုိ႔ အေၾကာင္းမဲ့ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ (ထုိသူတုိ႔သည္) အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲ့ ျဖစ္ေပၚ၏ဟုႏွစ္မ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။ အေၾကာင္းမဲ့ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ ကုိစြဲမွီ၍ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲ့ ျဖစ္ေပၚ၏ဟု ႏွစ္မ်ဳိးေသာအေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္သနည္း -

 

 

(အဓိစၥသမုပၸႏၷ ပဌမ၀ါဒ)

၆၈။ ရဟန္းတုိ႔ အသညသတ္မည္ေသာ ျဗဟၼာတုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ ထုိျဗဟၼာတုိ႔သည္ (ပဋိသေႏၶ) သညာျဖစ္ေပၚျခင္းေၾကာင့္ ထုိ (ျဗဟၼာ့) ဘံုမွ စုေတကုန္၏၊ ရဟန္းတုိ႔ ဤသုိ႔ေသာ အေၾကာင္းသည္ ရွိေသး၏၊ တစ္ဦး တစ္ေယာက္ေသာ သတၱ၀ါသည္ ထုိ (ျဗဟၼာ့) ဘံုမွ စုေတ၍ ဤ (လူ႔) ဘံုသုိ႔ ေရာက္ လာေသာ္လူ႔ေဘာင္မွ ရေသ့ ရဟန္းေဘာင္သုိ႔ ၀င္ၿပီးလွ်င္ ျပင္းစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ ျမဲၿမံစြာအားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ အဖန္ဖန္ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ မေမ့ေလ်ာ့ျခင္းကုိ စြဲ၍ ေကာင္းစြာ ႏွလံုးသြင္းျခင္းကုိ စြဲ၍ ထုိသုိ႔သေဘာရွိေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္းကုိ ရ၏၊ ယင္းသုိ႔ စိတ္သည္ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္ ပဋိသေႏၶသညာျဖစ္ေပၚျခင္းကုိ ေအာက္ေမ့ႏုိင္၏၊ ထုိ႔ထက္ အလြန္မေအာက္ေမ့ႏုိင္။ ထုိသူသည္ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အတၱသည္လည္းေကာင္း၊ ေလာကသည္လည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲ့ ျဖစ္ေပၚ၏၊ အဘယ္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ ငါသည္ ေရွး၌ မရွိခဲ၊ ထုိငါသည္ မရွိခဲ့ဘဲလ်က္ ယခု ထင္ရွားရွိလာ၏''ဟု ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား ပဌမ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍အေၾကာင္းမဲ့ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အေၾကာင္းမဲ့ ျဖစ္ေပၚ၏ဟု ျပကုန္၏။ (၁-၁၇)

- အမရာ၀ိေကၡပ စတုတၳ၀ါဒ

(အမရာ၀ိေကၡပ စတုတၳ၀ါဒ)

၆၅။ စတုတၳ၀ါဒ၌ကား အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာစကားကုိ ဆုိကုန္သနည္း -
ရဟန္းတုိ႔ ဤေလာက၌ ပညာႏံု႔ေသာ အလြန္ေတြေ၀ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္း ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ ပညာႏံု႔ျခင္း အလြန္ေတြေ၀ျခင္းေၾကာင့္ ထုိအဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိ၏။
 ''တစ္ပါးေသာ ေလာကရွိသေလာ''ဟု (သင္) ငါ့ကုိ ေမးေသာ္ ''တစ္ပါးေသာ ေလာကရွိ၏''ဟုငါအယူရွိခဲ့လွ်င္ ''တစ္ပါးေသာ ေလာကရွိ၏''ဟု သင့္အား ငါ ေျဖရာ၏၊ (သုိ႔ရာတြင္) ဤသုိ႔ဟုလည္းငါ မယူ၊ ထုိသုိ႔ဟုလည္း ငါ မယူ၊ အျခားသုိ႔ဟုလည္း ငါ မယူ၊ (ဤသုိ႔ ထုိသုိ႔ အျခားသုိ႔) မဟုတ္ဟုလည္း ငါ မယူ၊ (ဤသုိ႔ ထုိသုိ႔ အျခားသုိ႔) မဟုတ္သည္ မဟုတ္ဟုလည္း ငါ မယူ။
တစ္ပါးေသာ ေလာက မရွိသေလာ။ပ။
တစ္ပါးေသာ ေလာက ရွိလည္းရွိ မရွိလည္း မရွိသေလာ။ပ။
တစ္ပါးေသာ ေလာက ရွိသည္လည္း မဟုတ္၊ မရွိသည္လည္း မဟုတ္သေလာ။ပ။
(ေသ၍) တစ္ဖန္ ျဖစ္ေပၚေသာ သတၱ၀ါတုိ႔ ရွိကုန္သေလာ။ပ။
(ေသ၍) တစ္ဖန္ ျဖစ္ေပၚေသာ သတၱ၀ါတုိ႔ မရွိကုန္သေလာ။ပ။
(ေသ၍) တစ္ဖန္ ျဖစ္ေပၚေသာ သတၱ၀ါတုိ႔ ရွိလည္းရွိ မရွိလည္း မရွိကုန္သေလာ။ပ။
(ေသ၍) တစ္ဖန္ ျဖစ္ေပၚေသာ သတၱ၀ါတုိ႔ ရွိသည္လည္း မဟုတ္၊ မရွိသည္လည္း မဟုတ္သေလာ။ပ။
ေကာင္းမႈ မေကာင္းမႈကံတုိ႔၏ အက်ဳိး၀ိပါက္ရွိသေလာ။ပ။ ေကာင္းမႈ မေကာင္းမႈကံတုိ႔၏ အက်ဳိး၀ိပါက္ မရွိသေလာ။ပ။
ေကာင္းမႈ မေကာင္းမႈကံတုိ႔၏ အက်ဳိး၀ိပါက္ ရွိလည္းရွိ မရွိလည္း မရွိသေလာ။ပ။
ေကာင္းမႈ မေကာင္းမႈကံတုိ႔၏ အက်ဳိး၀ိပါက္ ရွိသည္လည္း မဟုတ္၊ မရွိသည္လည္း မဟုတ္သေလာ။ပ။
သတၱ၀ါသည္ ေသၿပီးသည့္ေနာက္၌ ရွိသေလာ။ပ။
သတၱ၀ါသည္ ေသၿပီးသည့္ေနာက္၌ မရွိသေလာ။ပ။
သတၱ၀ါသည္ ေသၿပီးသည့္ေနာက္၌ ရွိလည္းရွိ မရွိလည္း မရွိသေလာ။ပ။
သတၱ၀ါသည္ ေသၿပီးသည့္ေနာက္၌ ရွိသည္လည္း မဟုတ္၊ မရွိသည္လည္း မဟုတ္သေလာ''ဟု
(သင္) ငါ့ကုိ ေမးေသာ္ ''သတၱ၀ါသည္ ေသၿပီးသည့္ေနာက္၌ ရွိသည္လည္း မဟုတ္၊ မရွိသည္လည္းမဟုတ္''ဟု ငါ အယူရွိခဲ့လွ်င္ ''သတၱ၀ါသည္ ေသၿပီးသည့္ေနာက္၌ ရွိသည္လည္း မဟုတ္၊ မရွိသည္လည္း မဟုတ္''ဟု သင့္အား ငါ ေျဖရာ၏၊ (သုိ႔ရာတြင္) ဤသုိ႔ဟုလည္း ငါ မယူ၊ ထုိသုိ႔ဟုလည္း ငါမယူ၊ အျခားသုိ႔ဟုလည္း ငါ မယူ၊ (ဤသုိ႔ ထုိသုိ႔ အျခားသုိ႔) မဟုတ္ဟုလည္း ငါ မယူ၊ (ဤသုိ႔ထုိသုိ႔ အျခားသုိ႔) မဟုတ္သည္ မဟုတ္ဟုလည္း ငါ မယူဟု ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား စတုတၳ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိကုန္၏။ (၄-၁၆)

၆၆။ ရဟန္းတုိ႔ အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ အဆံုးမရွိပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဤေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ဆုိကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ အဆံုးမရွိပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလံုးတုိ႔သည္ ထုိထုိအရာ၌အေမးခံၾကရ၍ အဆံုးမရွိပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိၾကလွ်င္ ဤေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (ေလးမ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ဆုိကုန္၏၊ ဤ (ေလးမ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာ အေၾကာင္း မရွိ။ပ။၁ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာဂုဏ္ကုိ မွန္စြာေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္ (တရား) တုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏။ နက္နဲကုန္ေသာ ။ပ။၂ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

------

၁။ ပ -အပုိဒ္ ၅၉ ျပန္ၾကည့္ပါ။
၂။ ပ -အပုိဒ္ ၆၀ ျပန္ၾကည့္ပါ။

- အမရာ၀ိေကၡပ တတိယ၀ါဒ

(အမရာ၀ိေကၡပ တတိယ၀ါဒ)

၆၄။ တတိယ၀ါဒ၌ကား အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာစကားကုိ ဆုိကုန္သနည္း -
ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္း ''ဤကားကုသုိလ္တည္း''ဟုဟုတ္မွန္ေသာ အတုိင္း မသိ၊ ''ဤကား အကုသုိလ္တည္း''ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း မသိ၊ ထုိသူအား ဤသုိ႔ အၾကံျဖစ္၏ -
 ''ဤကား ကုသုိလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း ငါ မသိ၊ ဤကား အကုသိုလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာ အတုိင္း ငါ မသိ၊ ငါသည္ ဤကား ကုသုိလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း မသိဘဲလ်က္ ဤကား အကုသိုလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း မသိဘဲလ်က္ ဤကား ကုသုိလ္ဟုေသာ္လည္း ေျဖျငားအံ၊ ဤ ကားအကုသိုလ္ဟုေသာ္လည္း ေျဖျငားအံ၊ ပညာရွိကုန္ေသာ သိမ္ေမြ႕ေသာ ဉာဏ္ရွိကုန္ေသာ သူတစ္ပါးတုိ႔အယူကုိ ေလ့လာၿပီးျဖစ္ကုန္ေသာ သားၿမီးဖ်ားကုိ ပစ္ခြဲႏုိင္သည့္ ေလးသမားႏွင့္ တူကုန္ ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ ထုိသူတုိ႔သည္ မွားေသာအယူတုိ႔ကုိ ပညာျဖင့္ ဖ်က္ဆီးေနဘိသကဲ့သုိ႔ က်က္စားေနကုန္၏၊ ထုိသူတုိ႔သည္ ငါ့ကုိ ထုိ (ကုသုိလ္ အကုသုိလ္) တုိ႔၌ ေမးစစ္ကုန္ရာ၏၊ စိစစ္ကုန္ရာ၏၊ ဆုိဆံုးမကုန္ရာ၏၊ ထုိသုိ႔ေမးစစ္ၾကလွ်င္ စိစစ္ၾကလွ်င္ ဆုိဆံုးမၾကလွ်င္ထုိသူတုိ႔အား ငါသည္ ျပည့္စံုစြာ မေျဖႏုိင္ရာ၊ ထုိ (မေျဖႏုိင္ျခင္း) ေၾကာင့္ ငါ့အား ပင္ပန္းျခင္းျဖစ္ ရာ၏၊ ထုိ (ပင္ပန္းျခင္း) ေၾကာင့္ ငါ့အား အႏၲရာယ္ျဖစ္ရာ၏''ဟု အၾကံျဖစ္၏။
ထုိသူသည္ ဤသုိ႔ ေမးစစ္ျခင္းကုိ ေၾကာက္ေသာေၾကာင့္ ေမးစစ္ျခင္းကုိ စက္ဆုပ္ေသာေၾကာင့္ ဤကားကုသုိလ္တည္းဟု မေျဖ၊ ဤကား အကုသုိလ္တည္းဟု မေျဖ၊ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံရလွ်င္ ''ဤသုိ႔ဟုလည္း ငါ မယူ၊ ထုိသုိ႔ဟုလည္း ငါ မယူ၊ အျခားသုိ႔ဟုလည္း ငါ မယူ၊ (ဤသုိ႔ ထုိသုိ႔အျခားသို႔) မဟုတ္ဟုလည္း ငါ မယူ၊ (ဤသုိ႔ ထုိသုိ႔ အျခားသုိ႔) မဟုတ္သည္ မဟုတ္ဟုလည္း ငါမယူ''ဟု အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား တတိယ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိကုန္၏။ (၃-၁၅)

------

- အမရာ၀ိေကၡပ ဒုတိယ၀ါဒ

(အမရာ၀ိေကၡပ ဒုတိယ၀ါဒ)

၆၃။ ဒုတိယ၀ါဒ၌ကား အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာစကားကုိ ဆုိကုန္သနည္း -
ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္း ''ဤကားကုသုိလ္တည္း''ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း မသိ၊ ''ဤကား အကုသုိလ္တည္း''ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္းမသိ၊ ထုိသူအား ဤသုိ႔ အၾကံျဖစ္၏ -
 ''ဤကား ကုသုိလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း ငါ မသိ၊ ဤကား အကုသိုလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာ အတုိင္းငါမသိ၊ ငါသည္ ဤကား ကုသုိလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း မသိဘဲလ်က္ ဤကား အကုသိုလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း မသိဘဲလ်က္ ဤကား ကုသုိလ္ဟုေသာ္လည္း ေျဖျငားအံ၊ ဤကားအကုသိုလ္ဟုေသာ္လည္း ေျဖျငားအံ၊ ထုိေျဖျခင္းေၾကာင့္ ငါ့အား ႏွစ္သက္ျခင္း 'ဆႏၵ' သည္လည္းေကာင္း၊ တပ္မက္ျခင္း 'ရာဂ' သည္လည္းေကာင္း၊ အမ်က္ထြက္ျခင္း 'ေဒါသ' သည္လည္းေကာင္း၊ စိတ္ထိခုိက္ျခင္း 'ပဋိဃ' သည္လည္းေကာင္း ျဖစ္ရာ၏၊ ထုိ ႏွစ္သက္ျခင္း 'ဆႏၵ'၊ တပ္မက္ျခင္း 'ရာဂ'၊ အမ်က္ထြက္ျခင္း 'ေဒါသ'၊ စိတ္ထိခုိက္ျခင္း 'ပဋိဃ' ေၾကာင့္ ငါ့အား စြဲလမ္းျခင္း 'ဥပါဒါန္' ျဖစ္ရာ၏၊ ထုိစြဲလမ္းျခင္းေၾကာင့္ ငါ့အား ပင္ပန္းျခင္း ျဖစ္ရာ၏၊ ထုိပင္ပန္းျခင္းေၾကာင့္ ငါ့အားအႏၲရာယ္ျဖစ္ရာ၏''ဟု အၾကံ ျဖစ္၏။
ထုိသူသည္ ဤသုိ႔ စြဲလမ္းျခင္းကုိ ေၾကာက္ေသာေၾကာင့္ စြဲလမ္းျခင္းကုိ စက္ဆုပ္ေသာေၾကာင့္ ဤ ကားကုသုိလ္တည္းဟု မေျဖ၊ ဤကား အကုသုိလ္တည္းဟု မေျဖ၊ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံရလွ်င္ ''ဤသုိ႔ဟုလည္း ငါ မယူ၊ ထုိသုိ႔ဟုလည္း ငါမယူ၊ အျခားသုိ႔ဟုလည္း ငါမယူ၊ (ဤသုိ႔ ထုိသုိ႔ အျခားသို႔) မဟုတ္ဟုလည္း ငါ မယူ၊ (ဤသုိ႔ ထုိသုိ႔ အျခားသုိ႔) မဟုတ္သည္ မဟုတ္ဟုလည္း ငါမယူ''ဟု အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား ဒုတိယ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိ၏။ (၂-၁၄)

------

- အမရာ၀ိေကၡပဒိ႒ိ ပဌမ၀ါဒ

အမရာ၀ိေကၡပ ၀ါဒ
အဆံုးမရွိပစ္လႊင့္ေသာ အယူေလးမ်ဳိး

၆၁။ ရဟန္းတုိ႔ အဆံုးမရွိပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ (ထုိသူတုိ႔သည္) ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ ေလးမ်ဳိးေသာအေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ အဆံုးမရွိပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိကုန္၏။
အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ အဆံုးမရွိပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိကုန္သနည္း။

------

 

(အမရာ၀ိေကၡပဒိ႒ိ ပဌမ၀ါဒ)

၆၂။ ရဟန္းတုိ႔ ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္း ''ဤကား ကုသုိလ္တည္း''ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း မသိ၊ ''ဤကား အကုသုိလ္တည္း''ဟုဟုတ္မွန္ ေသာအတုိင္း မသိ၊ ထုိသူအား ဤသုိ႔ အၾကံျဖစ္၏ -
 ''ဤကား ကုသုိလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း ငါ မသိ၊ ဤကား အကုသိုလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာ အတုိင္းငါမသိ၊ ငါသည္ ဤကား ကုသုိလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း မသိဘဲလ်က္ ဤကား အကုသိုလ္ဟုဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း မသိဘဲလ်က္ ဤကား ကုသုိလ္ဟုေသာ္လည္း ေျဖျငားအံ၊ ဤ ကားအကုသိုလ္ဟုေသာ္လည္း ေျဖျငားအံ၊ ငါ၏ ထုိအေျဖသည္ အမွားျဖစ္ရာ၏၊ ထုိအမွားေၾကာင့္ ငါ့အားပင္ပန္းျခင္း ျဖစ္ရာ၏၊ ထုိပင္ပန္းျခင္းေၾကာင့္ ငါ့အား အႏၲရာယ္ ျဖစ္ရာ၏''ဟု အၾကံ ျဖစ္၏။
ထုိသူသည္ ဤသုိ႔ မမွန္ေျပာျခင္းကုိ ေၾကာက္ေသာေၾကာင့္ မမွန္ေျပာျခင္းကုိ စက္ဆုပ္ေသာေၾကာင့္ဤကား ကုသုိလ္တည္းဟု မေျဖ၊ ဤကား အကုသုိလ္တည္းဟု မေျဖ၊ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံရလွ်င္ ''ဤသုိ႔ဟုလည္း ငါမယူ၊ ထုိသုိ႔ဟုလည္း ငါမယူ၊ အျခားသုိ႔ဟုလည္း ငါမယူ၊ (ဤသုိ႔ ထုိသုိ႔ အျခားသို႔) မဟုတ္ဟုလည္း ငါမယူ၊ (ဤသုိ႔ ထုိသုိ႔ အျခားသုိ႔) မဟုတ္သည့္မဟုတ္ဟုလည္း ငါမယူ''ဟု အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား ပဌမ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍ အဆံုး မရွိပစ္လႊင့္ေသာ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼတုိ႔သည္ ထုိထုိအရာ၌ အေမးခံၾကရလွ်င္အဆံုးမရွိ ပစ္လႊင့္ေသာ စကားကုိ ဆုိကုန္၏။ (၁-၁၃)

- အႏၲာနႏၲဒိ႒ိ စတုတၳ၀ါဒ

(အႏၲာနႏၲဒိ႒ိ စတုတၳ၀ါဒ)

၅၇။ စတုတၳ၀ါဒ၌ကား အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိအေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ ေလာက၏ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိကုိ ျပကုန္သနည္း -
ရဟန္းတို႔ ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္းၾကံစည္ေလ့ရွိ၏၊ စူးစမ္းေလ့ရွိ၏၊ ထုိသူသည္ အမ်ဳိးမ်ဳိးၾကံစည္၍ စူးစမ္းဆင္ျခင္၍ မိမိ၏ ထင္ျမင္ခ်က္ကုိ ဤသုိ႔ ဆုိ၏- ''ဤေလာကသည္ အဆံုးရွိလည္း မဟုတ္၊ အဆံုးမရွိလည္း မဟုတ္၊ ' ဤေလာကသည္ အဆံုး ရွိ၏၊ ပတ္၍ သြားႏုိင္ေသာ ခရီးရွိ၏}ဟု ေျပာၾကေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ စကားသည္ မွား၏။ ' ဤေလာကသည္ အဆံုးမရွိ အပုိင္းအျခားမရွိ'ဟု ေျပာၾကေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏စကားသည္လည္း မွား၏၊ ' ဤေလာကသည္ အဆံုးလည္း ရွိ၏၊ အဆံုးလည္း မရွိ'ဟု ေျပာၾက ေသာထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ စကားသည္လည္း မွား၏၊ ဤေလာကသည္ အဆံုးရွိလည္း မဟုတ္၊ အဆံုးမရွိလည္း မဟုတ္''ဟု ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား စတုတၳ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍ အဆံုးရွိအဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ေလာက၏ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိ ကုိျပကုန္၏။ (၄-၁၂)

၅၈။ ရဟန္းတုိ႔ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ေလာက၏ အဆံုးရွိအဆံုးမရွိကုိ ဤေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏအားလံုးတုိ႔သည္ ေလာက၏ အဆံုးရွိအဆံုးမရွိကုိ ျပၾကလွ်င္ ဤေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (ေလးမ်ဳိး) တုိ႔တြင္တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ျပကုန္၏၊ ဤ (ေလးမ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာအေၾကာင္းမရွိ။

၅၉။ ရဟန္းတုိ႔ ''ဤအယူတုိ႔သည္ ဤသုိ႔ စြဲယူထားလွ်င္ ဤသုိ႔ မွားယြင္းစြာ သံုးသပ္ထားလွ်င္ ဤသုိ႔လားရာရွိကုန္၏၊ ဤသုိ႔ တမလြန္ရွိကုန္၏''ဟု ျမတ္စြာဘုရားသည္ ထုိ (ေလးမ်ဳိးေသာအယူ) ကုိသိေတာ္မူ၏။
ျမတ္စြာဘုရားသည္ ထုိ (ေလးမ်ဳိးေသာအယူ) ကုိလည္း သိေတာ္မူ၏၊ ထုိ႔ထက္ အထူးသျဖင့္ လြန္ျမတ္ေသာ တရားကုိလည္း သိေတာ္မူ၏၊ ထုိ (အထူးသျဖင့္ လြန္ျမတ္ေသာတရား) ကုိ သိေတာ္မူေသာ္လည္း မွားယြင္းစြာ မသံုးသပ္၊ မွားယြင္းစြာမသံုးသပ္ေသာေၾကာင့္ ထုိ (ျမတ္စြာဘုရား) သည္ ကိုယ္ေတာ္တုိင္သာလွ်င္ နိဗၺာန္ကုိ သိေတာ္မူ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ ေ၀ဒနာတုိ႔၏ ျဖစ္ေၾကာင္းကုိလည္းေကာင္း၊ ခ်ဳပ္ေၾကာင္းကုိလည္းေကာင္း၊ သာယာဖြယ္ကုိလည္းေကာင္း၊ အျပစ္ကုိလည္းေကာင္း ေ၀ဒနာတုိ႔မွ ထြက္ေျမာက္ရာကုိလည္းေကာင္းဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း သိေတာ္မူသျဖင့္ (တစ္စံုတစ္ရာ) မစြဲလမ္းမူ၍ လြတ္ေျမာက္ေတာ္မူ၏။

၆၀။ ရဟန္းတုိ႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ အၾကင္တရားတုိ႔ကုိ ကုိယ္ေတာ္တုိင္ ထူးေသာဉာဏ္ျဖင့္ မ်က္ေမွာက္ျပဳ၍ ေဟာေတာ္မူ၏၊ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာဂုဏ္ကုိ မွန္စြာေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္တရားတုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲကုန္ေသာ ျမင္ႏုိင္ခဲကုန္ေသာ သိႏုိင္ခဲကုန္ေသာ ၿငိမ္သက္ကုန္ေသာ မြန္ျမတ္ကုန္ေသာ ၾကံစည္ျခင္းျဖင့္ မေရာက္ႏုိင္ကုန္ေသာ သိမ္ေမြ႕ကုန္ေသာ ပညာရွိတုိ႔သာ သိႏုိင္ကုန္ေသာ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

------

- အႏၲာနႏၲဒိ႒ိ တတိယ၀ါဒ

(အႏၲာနႏၲဒိ႒ိ တတိယ၀ါဒ)

၅၆။ တတိယ၀ါဒ၌ကား အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိအေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ ေလာက၏ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိကုိ ျပကုန္သနည္း -
ရဟန္းတို႔ ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္း ျပင္းစြာအားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ ျမဲၿမံံစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ အဖန္ဖန္ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍မေမ့မေလ်ာ့ျခင္းကုိ စြဲြ၍ ေကာင္းစြာ ႏွလံုးသြင္းျခင္းကုိ စြဲ၍ ထုိသုိ႔ သေဘာရွိေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္းကုိ ရ၏၊ ယင္းသုိ႔ စိတ္သည္ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္ ေလာက၌ အထက္ႏွင့္ေအာက္အဆံုးရွိ၏၊ ဖီလာ၁ကား အဆံုးမရွိဟု ထင္ျမင္လ်က္ ေန၏။ ထုိသူသည္ ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''ဤေလာကသည္ အဆံုးလည္း ရွိ၏၊ အဆံုးလည္း မရွိ၊ 'ဤေလာကသည္ အဆံုးရွိ၏၊ ပတ္၍သြားႏုိင္ေသာ ခရီးရွိ၏'ဟု ဆုိၾကေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ စကားသည္ မွား၏။ ' ဤေလာကသည္အဆံုးမရွိ အပိုင္းအျခား မရွိ'ဟု ဆုိၾကေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ စကားသည္လည္းမွား၏။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ -
ငါသည္ ျပင္းစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ ျမဲၿမံံစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ အဖန္ဖန္ အားထုတ္ျခင္းကုိစြဲ၍ မေမ့ေလ်ာ့ျခင္းကုိ စြဲြ၍ ေကာင္းစြာ ႏွလံုးသြင္းျခင္းကုိ စြဲ၍ ထုိသုိ႔သေဘာရွိေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္းကုိ ရ၏၊ ယင္းသုိ႔ စိတ္သည္ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္ ေလာက၌ အထက္ႏွင့္ ေအာက္အဆံုးရွိ၏၊ ဖီလာကား အဆံုးမရွိဟု ထင္မွတ္လ်က္ ေန၏၊ ဤအေၾကာင္းေၾကာင့္ ဤ ေလာကသည္အဆံုးလည္း ရွိ၏၊ အဆံုးလည္း မရွိဟု ငါ သိ၏'' ဟူ၍ ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား တတိယ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍ အဆံုးရွိအဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ေလာက၏ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိကုိ ျပကုန္၏။ (၃-၁၁)

------

၁။ ဖီလာ -ေဘးပတ္၀န္းက်င္။

- အႏၲာနႏၲဒိ႒ိ ဒုတိယ၀ါဒ

(အႏၲာနႏၲဒိ႒ိ ဒုတိယ၀ါဒ)

၅၅။ ဒုတိယ၀ါဒ၌ကား အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိအေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ ေလာက၏ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိကုိ ျပကုန္သနည္း -
ရဟန္းတို႔ ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္း ျပင္းစြာအားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ ၿမၿမံံစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ အဖန္ဖန္ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ မေမ့မေလ်ာ့ျခင္းကုိ စြဲြ၍ ေကာင္းစြာ ႏွလံုးသြင္းျခင္းကုိ စြဲ၍ ထုိသုိ႔သေဘာရွိေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္းကုိရ၏၊ ယင္းသုိ႔ စိတ္သည္ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္ ေလာက၌ အဆံုးမရွိဟု ထင္မွတ္လ်က္ ေန၏၊ ထုိသူသည္ ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''ဤေလာကသည္ အဆံုးမရွိ၊ အပုိင္းအျခား မရွိ၊ ' ဤေလာကသည္ အဆံုးရွိ၏၊ ပတ္၍ သြားႏုိင္ေသာ ခရီးရွိ၏'ဟု ဆုိၾကေသာ ထုိသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔၏ စကားသည္ မွား၏၊ ဤေလာကသည္အဆံုးမရွိ အပုိင္းအျခားမရွိ၊ အဘယ္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ -
ငါသည္ ျပင္းစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ ျမဲၿမံံစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ အဖန္ဖန္ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ မေမ့မေလ်ာ့ျခင္းကုိ စြဲြ၍ ေကာင္းစြာ ႏွလံုးသြင္းျခင္းကုိ စြဲ၍ ထုိသုိ႔သေဘာရွိေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္းကုိ ရ၏၊ ယင္းသုိ႔ စိတ္သည္ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္ ေလာက၌ အဆံုး မရွိဟု ထင္မွတ္လ်က္ေန၏၊ ဤအေၾကာင္းေၾကာင့္ ဤေလာကသည္ အဆံုးမရွိ၊ အပုိင္းအျခားမရွိဟု ငါသိ၏'' ဟူ၍ ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား ဒုတိယ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍ အဆံုးရွိအဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ေလာက၏ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိ ကုိျပကုန္၏။ (၂-၁၀)

- အႏၲာနႏၲဒိ႒ိ ပဌမ၀ါဒ

(အႏၲာနႏၲဒိ႒ိ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိအယူ ေလးမ်ဳိး)

၅၃။ ရဟန္းတို႔ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ (ထုိသူတုိ႔သည္) ေလာက၏ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိကုိ ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏၊ အဆံုးရွိအဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ ထုိအသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပအဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ ေလာက၏ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိကုိ ေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္သနည္း။

------

 

(အႏၲာနႏၲဒိ႒ိ ပဌမ၀ါဒ)

၅၄။ ရဟန္းတို႔ ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္းျပင္းစြာအားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ ၿမၿမံံစြာအားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ အဖန္ဖန္ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ မေမ့့မေလ်ာ့ျခင္းကုိ စြဲြ၍ ေကာင္းစြာ ႏွလံုးသြင္းျခင္းကုိ စြဲ၍ ထုိသုိ႔သေဘာရွိေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္းကုိရ၏၊ ယင္းသုိ႔ စိတ္သည္ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္ ေလာက၌ အဆံုးရွိ၏ဟု ထင္မွတ္လ်က္ ေန၏၊ ထုိသူသည္ ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''ဤေလာကသည္ အဆံုးရွိ၏၊ ပတ္၍ သြားႏုိင္ေသာ ခရီးရွိ၏၊ အဘယ္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္-ငါသည္ျပင္းစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ ၿမၿမံံစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ အဖန္ဖန္ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍မေမ့ေလ်ာ့ျခင္းကုိ စြဲြ၍ ေကာင္းစြာ ႏွလံုးသြင္းျခင္းကုိ စြဲ၍ ထုိသုိ႔သေဘာရွိေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္းကုိရ၏၊ ယင္းသုိ႔ စိတ္သည္ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္ ေလာက၌ အဆံုးရွိ၏ဟု ထင္မွတ္ လ်က္ ေန၏၊ ဤအေၾကာင္းေၾကာင့္ ဤေလာကသည္ အဆံုးရွိ၏၊ ပတ္၍ သြားႏုိင္ေသာ ခရီးရွိ၏ဟု ငါသိ၏'' ဟူ၍ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား ပဌမ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍ အဆံုးရွိအဆံုးမရွိ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ ေလာက၏ အဆံုးရွိ အဆံုးမရွိ ကုိျပကုန္၏။ (၁-၉)

------

- ဧကစၥသႆတဒိ႒ိ စတုတၳ၀ါဒ

(ဧကစၥသႆတဒိ႒ိ စတုတၳ၀ါဒ)

၄၉။ စတုတၳ၀ါဒ၌ကား အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္းအခ်ဳိ႕တည္ျမဲ၏၊ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဟု ျပကုန္သနည္း -
ရဟန္းတုိ႔ ဤေလာက၌ အခ်ဳိ႕ေသာ သမဏသည္လည္းေကာင္း၊ ျဗာဟၼဏသည္လည္းေကာင္းၾကံစည္ေလ့ရွိ၏၊ စူးစမ္းေလ့ရွိ၏၊ ထုိသူသည္ အမ်ဳိးမ်ဳိး ၾကံစည္၍ စူးစမ္းဆင္ျခင္၍ မိမိ၏ ထင္ျမင္ခ်က္ကုိ ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''မ်က္စိ နား ႏွာ လွ်ာ ကုိယ္ဟုဆုိအပ္ေသာ ဤ (႐ုပ္) အတၱသည္ (ျဖစ္ျခင္းရွိ၍) မျမဲ၊ (ပ်က္ျခင္းရွိ၍) မခုိင္ျမဲ၊ (ထာ၀စဥ္ ရွိမေန၍) မတည္ျမဲ၊ ေဖာက္ျပန္ျခင္း သေဘာရွိ၏၊ စိတ္ မေနာ ၀ိညာဥ္ဟု့ဆုိအပ္ေသာ ဤ (နာမ္) အတၱသည္ (ျဖစ္ျခင္းမရွိ၍) ျမဲ၏၊ (ေသျခင္းမရွိ၍) ခုိင္ျမဲ၏၊ (ထာ၀စဥ္ရွိေန၍) တည္ျမဲ၏၊ ေဖာက္ျပန္ျခင္း သေဘာ မရွိ၊ ျမဲေသာ အရာတုိ႔ႏွင့္ တူစြာ တည္ျမဲတုိင္းပင္တည္လတၱံ႕''ဟု ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား စတုတၳ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ၏၊ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဟု ျပကုန္၏။ (၄-၈)

၅၀။ ရဟန္းတုိ႔ အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲ အယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ၏၊ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဟု ဤေလးမ်ဳိးေသာအေၾကာင္း တုိ႔ျဖင့္ ျပကုန္၏။
ရဟန္းတုိ႔ အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲ အယူရွိကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏ အားလံုးတုိ႔သည္အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ၏ အခ်ဳိမတည္ျမဲဟု ျပၾကလွ်င္ ဤေလးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းတုိ႔ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဤ (ေလးမ်ဳိး) တုိ႔တြင္ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးေသာ အေၾကာင္းျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ျပကုန္၏၊ ဤ (ေလးမ်ဳိး) တုိ႔မွ တစ္ပါးေသာ အေၾကာင္းမရွိ။

၅၁။ ရဟန္းတုိ႔ ''ဤအယူတုိ႔သည္ ဤသုိ႔ စြဲယူထားလွ်င္ ဤသုိ႔ မွားယြင္းစြာ သံုးသပ္ထားလွ်င္ ဤသုိ႔လားရာရွိကုန္၏၊ ဤသုိ႔ တမလြန္ရွိကုန္၏''ဟု ျမတ္စြာဘုရားသည္ ထုိ (ေလးမ်ဳိးေသာအယူ) ကုိသိေတာ္မူ၏။
ျမတ္စြာဘုရားသည္ ထုိ (ေလးမ်ဳိးေသာ အယူ) ကုိလည္း သိေတာ္မူ၏၊ ထုိ႔ထက္ အထူးသျဖင့္လြန္ျမတ္ေသာ တရားကုိလည္း သိေတာ္မူ၏၊ ထုိ (အထူးသျဖင့္ လြန္ျမတ္ေသာတရား) ကုိသိေတာ္မူေသာ္ လည္း မွားယြင္းစြာ မသံုးသပ္၊ မွားယြင္းစြာမသံုးသပ္ေသာေၾကာင့္ထုိ (ျမတ္စြာဘုရား) သည္ ကုိယ္ေတာ္ တုိင္သာလွ်င္ နိဗၺာန္ကုိ သိေတာ္မူ၏။
ရဟန္းတို႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ ေ၀ဒနာတုိ႔၏ ျဖစ္ေၾကာင္းကုိလည္းေကာင္း၊ ခ်ဳပ္ေၾကာင္းကုိလည္းေကာင္း၊ သာယာဖြယ္ကုိလည္းေကာင္း၊ အျပစ္ကုိလည္းေကာင္း၊ ေ၀ဒနာတုိ႔မွ ထြက္ေျမာက္ရာကုိလည္းေကာင္းဟုတ္မွန္ေသာအတုိင္း သိေတာ္မူသျဖင့္ (တစ္စံုတစ္ရာ) မစြဲလမ္းမူ၍ လြတ္ေျမာက္ေတာ္မူ၏။


၅၂။ ရဟန္းတို႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ အၾကင္တရားတုိ႔ကုိ ကုိယ္ေတာ္တုိင္ထူးေသာ ဉာဏ္ျဖင့္မ်က္ေမွာက္ျပဳ၍ ေဟာေတာ္မူ၏၊ ျမတ္စြာဘုရား၏ဟုတ္မွန္ေသာ ဂုဏ္ကုိ မွန္စြာေျပာလုိၾကလွ်င္ အၾကင္တရားတုိ႔ျဖင့္ ေျပာၾကရာ၏၊ နက္နဲကုန္ေသာ ျမင္ႏုိင္ခဲကုန္ေသာ သိႏုိင္ခဲကုန္ေသာ ၿငိမ္သက္ကုန္ေသာ မြန္ျမတ္ကုန္ေသာ ၾကံစည္ျခင္းျဖင့္ မေရာက္ႏုိင္ကုန္ေသာ သိမ္ေမြ႕ကုန္ေသာ ပညာရွိတုိ႔သာ သိႏုိင္ကုန္ေသာ ထုိတရားတုိ႔သည္ ဤသည္တုိ႔ပင္တည္း။

------

- ဧကစၥသႆတဒိ႒ိ တတိယ၀ါဒ

(ဧကစၥသႆတဒိ႒ိ တတိယ၀ါဒ)

၄၇။ တတိယ၀ါဒ၌ကား အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္းအခ်ဳိ႕တည္ျမဲ၏ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဟု ျပကုန္သနည္း -
ရဟန္းတုိ႔ မေနာပေဒါသိက၁ မည္ေသာ နတ္တုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ ထုိနတ္တုိ႔သည္ အလြန္ၾကာျမင့္စြာအခ်င္းခ်င္း တစိန္းစိန္း ၾကည့္ကုန္သျဖင့္ အခ်င္းခ်င္း ေဒါသစိတ္ျဖစ္ကုန္၍ ကုိယ္စိတ္ပင္ပန္းေသာေၾကာင့္ထုိနတ္ဘ၀မွ စုေတကုန္၏။

၄၈။ ရဟန္းတုိ႔ ဤသုိ႔ေသာ အေၾကာင္းသည္ ရွိေသး၏၊ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ေသာ သတၱ၀ါသည္ထုိ (နတ္) ဘုံမွ စုေတခဲ့၍ ဤ (လူ႔) ဘံုသုိ႔ ေရာက္လာေသာ္ လူ႔ေဘာင္မွ ရေသ့ရဟန္းေဘာင္သုိ႔ ၀င္ၿပီးလွ်င္ ျပင္းစြာအားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ ျမဲၿမံစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ အဖန္ဖန္ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍မေမ့ ေလ်ာ့ျခင္းကုိ စြဲြ၍ ေကာင္းစြာ ႏွလံုးသြင္းျခင္းကုိ စြဲ၍ ထုိသုိ႔သေဘာရွိေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္းကုိရ၏၊ ယင္းသုိ႔ စိတ္သည္ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္ ေရွး၌ ေနဖူးေသာထုိ (နတ္) ဘ၀ကုိ ေအာက္ေမ့ႏုိင္၏၊ ထုိ႔ထက္လြန္၍ မေအာက္ေမ့ႏုိင္၊ ထုိသူသည္ ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အၾကင္ အသွ်င္နတ္တုိ႔သည္ မေနာပေဒါသိက မဟုတ္ကုန္၊ ထုိနတ္တုိ႔သည္ အလြန္ၾကာျမင့္စြာအခ်င္းခ်င္း တစိန္းစိန္း မၾကည့္ကုန္သျဖင့္ အခ်င္းခ်င္း ေဒါသစိတ္ မျဖစ္ကုန္၍ ကုိယ္စိတ္မပင္ပန္းကုန္ေသာ ေၾကာင့္ ထုိ (နတ္) ဘ၀မွ မစုေတကုန္၊ (ျဖစ္ေပၚျခင္း မရွိ၍) ျမဲကုန္၏၊ (ေသျခင္း မရွိ၍) ခုိင္ျမဲကုန္၏၊ (ထာ၀စဥ္ရွိေန၍) တည္ျမဲကုန္၏၊ ေဖာက္ျပန္ျခင္းသေဘာ မရွိကုန္၊ (ထုိ႔ေၾကာင့္) ျမဲေသာအရာတုိ႔ႏွင့္ တူစြာ တည္ျမဲတုိင္းပင္ တည္ကုန္လတၱံ႕၊ မေနာပေဒါသိကျဖစ္ ေသာ ငါတုိ႔ကားအလြန္ၾကာျမင့္စြာ အခ်င္းခ်င္း တစိန္းစိန္း ၾကည့္ကုန္သျဖင့္ အခ်င္းခ်င္း ေဒါသ စိတ္ျဖစ္ကုန္၍ကုိယ္စိတ္ပင္ပန္းေသာေၾကာင့္ ထုိ (နတ္) ဘ၀မွ စုေတခဲ့ကုန္၏၊ (ျဖစ္ေပၚျခင္းရွိ၍) မျမဲကုန္၊ (ေသျခင္းရွိ၍) မခုိင္ျမဲကုန္၊ အသက္တုိကုန္၏၊ ေသျခင္းသေဘာရွိကုန္၏။ (ထုိ႔ေၾကာင့္) ဤလူ႔ ဘံုသုိ႔ေရာက္လာကုန္၏''ဟု ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား တတိယ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕ေသာသမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကိုလည္းေကာင္း အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ၏၊ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဟု ျပကုန္၏။ (၃-၇)

------

၁။ မေနာ = ေဒါသစိတ္ေၾကာင့္ + ပေဒါသိက = ပ်က္စီးေသာနတ္။

- ဧကစၥသႆတဒိ႒ိ ဒုတိယ၀ါဒ

(ဧကစၥသႆတဒိ႒ိ ဒုတိယ၀ါဒ)

၄၅။ ဒုတိယ၀ါဒ၌ကား အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲ အယူရွိကုန္ေသာ အသွ်င္သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္အဘယ္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အဘယ္ကုိ စြဲမွီ၍ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္းအခ်ဳိ႕တည္ျမဲ၏ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဟု ျပကုန္သနည္း -
ရဟန္းတုိ႔ ခိၮာပေဒါသိက၁ မည္ေသာ နတ္တုိ႔သည္ ရွိကုန္၏၊ ထုိနတ္တုိ႔သည္ အလြန္ၾကာျမင့္စြာက်ီစယ္ ေပ်ာ္ပါးလ်က္ ေနကုန္၍ (စားေသာက္ရန္) သတိေမ့ေသာေၾကာင့္ ထုိနတ္ဘ၀မွ စုေတကုန္၏။

၄၆။ ရဟန္းတုိ႔ ဤသုိ႔ေသာ အေၾကာင္းသည္ ရွိေသး၏၊ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ေသာ သတၱ၀ါသည္ ထုိ (နတ္) ဘုံမွ စုေတခဲ့၍ ဤ (လူ႔) ဘံုသုိ႔ ေရာက္လာေသာ္ လူ႔ေဘာင္မွ ရေသ့ရဟန္းေဘာင္သုိ႔ ၀င္ၿပီးလွ်င္ ျပင္းစြာအားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ ျမဲၿမံစြာ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍ အဖန္ဖန္ အားထုတ္ျခင္းကုိ စြဲ၍မေမ့ေလ်ာ့ျခင္းကုိ စြဲြ၍ ေကာင္းစြာ ႏွလံုးသြင္းျခင္းကုိ စြဲ၍ ထုိသုိ႔သေဘာရွိေသာ စိတ္တည္ၾကည္ျခင္းကုိရ၏၊ ယင္းသုိ႔ စိတ္သည္ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္ ေရွး၌ ေနဖူးေသာ ထုိ (နတ္) ဘ၀ကုိေအာက္ေမ့ႏုိင္၏၊ ထုိ႔ထက္လြန္၍ မေအာက္ေမ့ႏုိင္၊ ထုိသူသည္ ဤသုိ႔ ဆုိ၏ -
 ''အၾကင္အသွ်င္နတ္တုိ႔သည္ ခိၮာပေဒါသိက မဟုတ္ကုန္၊ ထုိနတ္တုိ႔သည္ အလြန္ၾကာျမင့္စြာက်ီစယ္ေပ်ာ္ပါးလ်က္ မေနကုန္၍ (စားေသာက္ရန္) သတိမေမ့ေသာေၾကာင့္ ထုိနတ္ဘ၀မွ မစုေတ ကုန္၊ (ျဖစ္ေပၚျခင္းမရွိ၍) ျမဲကုန္၏၊ (ေသျခင္းမရွိ၍) ခုိင္ျမဲကုန္၏၊ (ထာ၀စဥ္ရွိေန၍) တည္ျမဲ ကုန္၏၊ ေဖာက္ျပန္ျခင္းသေဘာ မရွိကုန္၊ (ထုိ႔ေၾကာင့္) ျမဲေသာ အရာတုိ႔ႏွင့္တူစြာ တည္ျမဲ တုိင္းပင္တည္ကုန္လတၱံ႕၊ ခိၮာပေဒါသိကျဖစ္ေသာ ငါတုိ႔သည္ကား အလြန္ၾကာ ျမင့္စြာ က်ီစယ္ ေပ်ာ္ပါးလ်က္ေနကုန္၍ (စားေသာက္ရန္) သတိေမ့ေသာေၾကာင့္ ထုိ (နတ္) ဘ၀မွ စုေတခဲ့ကုန္၏၊ (ျဖစ္ေပၚျခင္းရွိ၍) မျမဲကုန္၊ (ေသျခင္းရွိ၍) မခုိင္ျမဲကုန္၊ အသက္တုိကုန္၏၊ ေသျခင္းသေဘာ ရွိကုန္၏။ (ထုိ႔ေၾကာင့္) ဤ (လူ႔) ဘံုသုိ႔ ေရာက္လာကုန္၏''ဟု ဆုိ၏။
ရဟန္းတုိ႔ ဤသည္ကား ဒုတိယ အေၾကာင္းတည္း၊ ယင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ယင္းကုိ စြဲမွီ၍အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲ အယူရွိကုန္ေသာ အခ်ဳိ႕သမဏျဗာဟၼဏတုိ႔သည္ အတၱကုိလည္းေကာင္း၊ ေလာကကုိလည္းေကာင္း အခ်ဳိ႕တည္ျမဲ၏၊ အခ်ဳိ႕မတည္ျမဲဟု ျပကုန္၏။ (၂-၆)

------

၁။ ခိၮာပေဒါသိက (ပါဠိ) ခၮာ = ေပ်ာ္ပါးျခင္းေၾကာင့္ + ပေဒါသိက = ပ်က္စီးေသာနတ္။